İnternet Sağlayıcısı Seçimi: Hız, Fiyat ve Güvenilirlik Karşılaştırması
Kısa cevap: İnternet paketi seçimi yaparken önce adresinizde hangi altyapının (fiber, VDSL, kablo, sabit kablosuz) çektiğine bakın; ardından reklamdaki "a kadar" hızını değil, taahhüt süresini, gerçek aylık toplam maliyeti ve sağlayıcının arıza çözme süresini karşılaştırın. Benim tecrübemde hız farkının etkisi bir hafta içinde alışkanlığa dönüşüyor, ama kötü müşteri hizmeti taahhüt boyunca canınızı yakıyor. O yüzden sıralamam şu: altyapı → güvenilirlik → fiyat → hız.
Önce adresinizi sorgulayın, paketleri sonra
İlk taşındığım evde üç gün boyunca kampanya sayfalarını karşılaştırdım, tabloya not aldım, sonra başvuruda "bu adreste fiber yok" cevabını aldım. Boşa giden üç gün. O yüzden artık kimseye paket bakmakla başlamasını önermiyorum. Her sağlayıcının adres sorgulama ekranı var; apartman numarasına kadar girip hangi teknolojinin geldiğini öğrenin. Bina içi fiber ile "binaya kadar fiber, daireye kadar bakır" (FTTB/VDSL) arasındaki fark, özellikle upload hızında ciddi.
Bir de komşuya sorma yöntemi var ve bence sorgulama ekranından daha değerli. Aynı binada aynı sağlayıcıyı kullanan biri size akşam saatlerinde hızın düşüp düşmediğini, kesinti sıklığını, tamirci ne kadar sürede geldiğini söyler. Bu bilgiyi hiçbir karşılaştırma tablosunda bulamazsınız.
Hız: kaç Mbps gerçekten lazım?
İnsanların en çok fazla para ödediği yer burası. Kabaca kullandığım referanslar:
- 25–50 Mbps: Tek veya iki kişilik ev, 4K dizi izleme, ofis işleri, video görüşme. Çoğu ev için fazlasıyla yeter.
- 100 Mbps: Kalabalık aile, aynı anda birkaç 4K yayın, konsol oyunu indirmeleri, bulut yedekleme.
- 250 Mbps ve üzeri: Büyük dosyalarla çalışan içerik üreticileri, evden sunucu/NAS erişimi, çok cihazlı akıllı ev.
Asıl bakılması gereken upload hızı. Video konferansta görüntünüzün donması, bulut yedeklemenin gece bitmemesi hep upload kaynaklı. VDSL paketlerinde 100 Mbps indirmeye karşılık 8–10 Mbps yükleme görebilirsiniz; fiberde bu oran çok daha dengeli. Evden çalışıyorsanız, kameranızı yenilemeden önce upload hızınıza bakmanız daha mantıklı — web kamerası karşılaştırmamızda da değindiğimiz gibi, 1080p bir kamerayı besleyemeyen bağlantı görüntüyü otomatik düşürüyor.
Bir de gecikme (ping) var. Rekabetçi oyun oynuyorsanız 200 Mbps fiber ile 50 Mbps fiber arasında hissedilir fark yok; ama fiber ile uydu bağlantısı arasında uçurum var. Oyun kurulumunuzda fare, klavye ve monitörü optimize edip bağlantıyı unutmak sık yapılan bir hata.
Fiyat: reklam rakamı değil, 24 aylık toplam
Ben karar verirken küçük bir tablo yapıyorum ve tüm sağlayıcıları aynı formata sokuyorum:
| Kalem | Neye bakıyorum |
|---|---|
| Kampanya ücreti | Kaç ay geçerli? Sonrasında hangi fiyata çıkıyor? |
| Kurulum + modem | Peşin mi, taksitli mi? Modem sizin mi oluyor, iade mi? |
| Taahhüt süresi | 12 ay mı 24 ay mı? Cayma bedeli nasıl hesaplanıyor? |
| Vergi ve sabit ücretler | İlan edilen fiyata dahil mi? |
| Ek hizmetler | Statik IP, ek TV paketi, hattı olan var mı? |
Toplamı taahhüt ayına bölünce gerçek aylık maliyet çıkıyor ve sıralama çoğu zaman değişiyor. İlk yıl çok ucuz görünen paket, ikinci yıl liste fiyatına dönüp ortalamayı yukarı çekebiliyor.
Veri sınırı ve adil kullanım
Sabit hat paketlerinde artık çoğunlukla sınırsız veri var, ama sabit kablosuz (4.5G/5G ev interneti) tarafında kota gerçek. "Sınırsız" yazan bazı paketlerde belli bir kotadan sonra hız düşürülüyor. Ayda ne kadar veri harcadığınızı bilmiyorsanız kaba hesap: bir saat 4K yayın yaklaşık 6–7 GB, 1080p ise 2–3 GB civarı. Dört kişilik bir ev akşamları dizi izliyorsa aylık birkaç yüz GB rahatlıkla görürsünüz.
Güvenilirlik: en zor ölçülen, en çok pişman eden başlık
Sağlayıcıların hepsi "kesintisiz" diyor, hiçbiri kendi arıza istatistiğini paylaşmıyor. Ben şu üç şeye bakıyorum: arıza kaydı açtıktan sonra teknik ekibin geliş süresine dair sözleşmede yazan taahhüt var mı; çağrı merkezine ulaşmak kaç dakika sürüyor (deneme araması yapın, henüz müşteri değilken bile fikir verir); ve bölgenizdeki kullanıcı yorumlarında tekrar eden bir şikâyet kalıbı var mı. Tek tük olumsuz yorum normaldir, aynı mahalleden gelen aynı şikâyet ise sinyaldir.
Modem meselesi
Sağlayıcının verdiği modem çalışır ama kapsama alanı çoğu zaman orta halli. 100 metrekare üstü, betonarme duvarlı evlerde ilk aylarda "internetim yavaş" diye şikâyet edenlerin büyük kısmında sorun pakette değil, kablosuz kapsamada. Hattınızı kurdurduktan sonra hızı modeme kabloyla bağlanıp ölçün; kabloda hız tamsa mesele ev ağınızdır. Bu noktada mesh sistem rehberimiz işinizi görür.
Sık Sorulan Sorular
Taahhüt süresi 12 mi 24 ay mı olmalı?
Kirada oturuyorsanız veya bölgeye yeni taşındıysanız 12 ay. Uzun süre kalacağınızdan eminseniz 24 ay genelde aylık maliyeti düşürüyor. Taşınma durumunda nakil hakkının ücretsiz olup olmadığını mutlaka sözleşmede görün.